preload

Lekcja 1

Halloween, czyli strachy na lachy


Strach to na ogół nic przyjemnego. Nie lubimy się bać. Ale jest taka jedna noc w roku, kiedy zupełnie nam nie przeszkadza widok potworów, wampirów i wilkołaków, a nawet sami chętnie zakładamy maski straszydeł. Opowiem Ci dzisiaj o tym dniu - o Wigilii Wszystkich Świętych, czyli Halloween. Dowiesz się, skąd wzięła się jego nazwa, a także jakie wiążą się z nim tradycje. Poznasz też wiele mrocznych słówek, które pozwolą Ci się wczuć w atmosferę tego rozświetlonego dyniowymi lampionami wieczoru.

Wymowa słowa "Halloween" (funkcjonuje również pisownia Hallowe'en) jest Ci na pewno dobrze znana:

Halloween
Halloween

Jest to święto obchodzone między innymi w Wielkiej Brytanii i w Stanach Zjednoczonych w wigilię Wszystkich Świętych, czyli

All Hallows' Eve
Wigilia Wszystkich Świętych

Lub bardziej współcześnie:

All Saints' Eve
Wigilia Wszystkich Świętych

Nie jest to końca jasne, kiedy zaczęła się ta tradycja, ale sama nazwa Halloween została przyjęta jeszcze w XVI wieku. Pochodzi ona od słów All-Hallows-Even, czyli właśnie Wigilia Wszystkich Świętych.

Ze świętem tym wiąże się wiele symboli, tradycji i smakołyków.

Tradycyjnie tego wieczoru w każdym domu płoną świece, czyli

candles
świece

Całe rodziny wspólnie tworzą lampiony z dyń specjalnie na tę okazję.

lantern
lampion
pumpkin
dynia

Są one dość niezwykłe, bo w twardej skórce dyni wykrawane są różne potworne twarze, na przykład takie:

Lampiony z dyń

Jednak nie dzieje się tak bez powodu - te straszne pomarańczowe głowy z płonącym wzrokiem mają sprawić, że złe duchy będą trzymać się z daleka od domostw.

Taki dyniowy lampion to chyba najbardziej rozpoznawalny symbol Halloween i doczekał się nawet swojej nazwy:

Jack-o'-Lantern
lampion z dyni

Inne symbole Halloween można by wyliczać w nieskończoność - wystarczy, że przypomnisz sobie wszelkie postacie z horrorów, które znasz. Każda z nich znajdzie miejsce dla siebie w halloweenowym gronie. Będzie tam:

monster
potwór
vampire
wampir
mummy
mumia
skeleton
szkielet
werewolf
wilkołak
ghost
duch

A propos duchów - w 1984 roku w kinach pojawił się film "Ghostbusters", czyli "Pogromcy duchów".

ghostbusters
pogromcy duchów

W rolach głównych wystąpiły w nim wielkie gwiazdy tamtych lat - Dan Aykroyd, Bill Murray, Sigourney Weaver i Rick Moranis. Komedia ta opowiadała o przygodach trzech śmiałków, zawodowo zajmujących się łapaniem duchów, którzy musieli zmierzyć się z pewnym starożytnym demonem i zesłanymi przez niego potworami. Tytułowa piosenka z tego filmu do dziś cieszy się wielką popularnością. Posłuchaj jej fragmentu:

Ghostbusters Theme
If there's somethin' strange in your neighborhood
Who ya gonna call (ghostbusters)
If it's somethin' weird an it won't look good
Who ya gonna call (ghostbusters)
I ain't afraid of no ghost
I ain't afraid of no ghost
Jeśli w twoim sąsiedztwie jest coś dziwnego
Do kogo zadzwonisz? (Do pogromców duchów)
Jeśli jest to coś dziwacznego i nie wygląda to dobrze
Do kogo zadzwonisz? (Do pogromców duchów)
Nie boję się żadnego ducha
Nie boję się żadnego ducha

Skoro już mówimy o Halloween, warto zapamiętać czasownik "bać się" (a w zasadzie, w dosłownym tłumaczeniu, należałoby powiedzieć "być przestraszonym"):

be afraid
bać się

Wśród straszydeł, za które przebierają się dzieci, znajdziemy oczywiście również wszelkiego rodzaju wiedźmy i śmierć.

witch
wiedźma
death
śmierć

Oba te motywy wykorzystał zespół Shakespears Sister, popularny w latach dziewięćdziesiątych, w teledysku do swojego największego hitu - "Stay". Teledysk ten przedstawiał walkę dwóch kobiet (wokalistek zespołu) o umierającego mężczyznę. Jedna z nich wcieliła się w rolę śmierci, a druga - jak niektórzy sugerowali - wiedźmy, wskrzeszającej swojego ukochanego. Teledysk okazał się na tyle kontrowersyjny, że w Niemczech był przez pewien czas zakazany. Posłuchaj fragmentu tej piosenki, w którym również znajdziesz odwołania do zaklęć i czarów:

Shakespears Sister
You'd better hope and pray
That you make it safe
Back to your own world
You'd better hope and pray
That you'll wake one day
In your own world
Coz when you sleep at night
They don't hear your cries
In your own world
Only time will tell
If you can break the spell
Back in your own world
Lepiej miej nadzieję i módl się
Żebyś bezpiecznie wrócił
Do swojego świata
Lepiej miej nadzieję i módl się
Żebyś któregoś dnia obudził się
W swoim świecie
Bo kiedy w nocy śpisz
Oni nie słyszą twoich krzyków
W twoim świecie
Tylko czas pokaże
Czy będziesz w stanie zrzucić tę klątwę
W twoim świecie

We fragmencie, którego właśnie wysłuchałeś, pojawia się kilka słówek, które mogą Ci się przydać w kontekście Halloween:

pray
modlić się
cry
krzyk (również: płakać)
spell
zaklęcie, klątwa

W znakomitym gronie halloweenowych straszności nie zabraknie również stracha na wróble, pająka, nietoperza i czarnego kota.

scarecrow
strach na wróble
spider
pająk
bat
nietoperz
black cat
czarny kot

Słowem - znajdzie się tam wszystko, co jest chociaż trochę straszne.

spooky
straszne

A teraz kilka słów na temat jednego z najważniejszych zwyczajów związanych z Halloween - Trick or treating.

Trick or treating
Zabawa w "Cukierek albo psikus

Po zmroku każde dziecko przebiera się za którąś z wymienionych powyżej postaci i wspólnie "kolędują" - chodząc od domu do domu, pukając do wszystkich drzwi i mówiąc:

Trick or treat!
Cukierek albo psikus!

Czasem opowiadają przy tym jakieś straszne historyjki, albo śpiewają piosenki.

Dzieci spodziewają się, że w zamian za swoje występy dostaną od gospodarza jakieś łakocie. Biada temu, kto nie będzie miał nic dla tych październikowych kolędników. Mogą go spotkać różne straszne rzeczy - na przykład odwiedzą go duchy, kiedy na ganku zgasną już wszystkie światła.

Jedną z popularnych zabaw halloweenowych jest łowienie jabłek. Owoce pływają w misce, a zadaniem uczestników zabawy jest je wyłowić... zębami. Chociaż jabłka unoszą się na powierzchni wody, zadanie to wcale nie jest łatwe. Nie wierzysz? Spróbuj kiedyś sam :).

W Halloween można też wróżyć - podobnie jak w tradycji polskiej w Andrzejki. Można na przykład obrać jabłko tak, aby skórka się nie przerwała, a następnie rzucić ją za siebie. Litera, w jaką ułoży się skórka, będzie pierwszą literą imienia naszego przyszłego męża, czy żony.

Ponieważ w Halloween przede wszystkim trzeba się bać, gdzieś między kolejnymi wróżbami i zabawami ich uczestnicy opowiadają sobie historie o duchach...

ghost story
historia o duchach

...albo oglądają horrory czy dreszczowce.

horror
horror

thriller
dreszczowiec

Thriller to także tytuł albumu Michaela Jacksona, wydanego w 1982 roku. Został on najlepiej sprzedającym się albumem wszech czasów i zapoczątkował wielką karierę Michaela. Przyczynił się również do olbrzymiego wzrostu popularności muzyki pop na całym świecie. Jako ciekawostkę powiem Ci, że teledysk do tytułowej piosenki z tego albumu był na owe czasy tak innowacyjny i technicznie dopracowany, że jest uznawany za rewolucję w tworzeniu wideoklipów. Posłuchaj fragmentu tej piosenki:

Michael Jackson
It's close to midnight
and something evil's lurking in the dark
Under the moonlight,
you see a sight that almost stops your heart
You try to scream
but terror takes the sound before you make it
You start to freeze
as horror looks you right between the eyes
You're paralyzed

You hear the door slam
and realize there's nowhere left to run
You feel the cold hand
and wonder if you'll ever see the sun
You close your eyes
and hope that this is just imagination
But all the while
you hear the creature creeping up behind
You're out of time
Już prawie północ
i coś złego czai się w ciemności
W świetle księżyca
dostrzegasz coś, co niemal sprawia, że twoje serce przestaje bić
Próbujesz krzyczeć,
ale przerażenie odbiera ci głos
Zastygasz w bezruchu,
stając oko w oko z grozą
Jesteś sparaliżowany

Słyszysz, jak trzaskają drzwi
i uświadamiasz sobie, że już nie ma dokąd uciec
Czujesz zimną dłoń
i zastanawiasz się, czy jeszcze kiedyś zobaczysz słońce
Zamykasz oczy
i masz nadzieję, że to tylko twoja wyobraźnia
Ale cały czas
słyszysz jak jakiś potwór skrada się za twoimi plecami
Nie masz już czasu

W piosence "Thriller" znajdziesz mnóstwo "strasznych" słówek. Oto niektóre z nich:

midnight
północ
evil
zło, zły
moonlight
światło księżyca
scream
krzyczeć
terror
przerażenie
paralyzed
sparaliżowany
creature
potwór (również: stworzenie)
creep
skradać się

W Stanach Zjednoczonych w Halloween otwieranych jest też wiele "nawiedzonych" domów, labiryntów i tuneli, w których można spotkać się z duchem twarzą w twarz.

haunted
nawiedzony

Jednak nie samym strachem człowiek żyje - nawet w Halloween dzieci uwielbiają słodkości. A w ten wieczór ich akurat nie brakuje. Opowiem Ci tu o kilku typowych smakołykach, jakimi dzieci zajadają się w Wigilię Wszystkich Świętych.

candy apple
jabłko w karmelu

Candy apple

Jest to jabłko nadziane na patyk i maczane w rozpuszczonym cukrze lub tofi. Czasem dekoruje się je orzechami, czekoladą, lub innymi dodatkami.

barmbrack
chlebek drożdżowy z rodzynkami

Jest to smakołyk najczęściej spotykany w Irlandii. Nie jest tak słodki, jak zwykłe ciasto, a jego głównym akcentem smakowym są rodzynki. Tradycyjnie w Halloween w chlebkach tych ukryte są różne przedmioty, na przykład groszek, patyk, kawałek materiału, moneta, czy pierścionek.

pea
groszek
stick
patyk
piece of cloth
kawałek materiału
coin
moneta
ring
pierścionek

Każdy z tych przedmiotów jest wróżbą dla osoby, która go znajdzie. Groszek oznacza, że taka osoba w nadchodzącym roku nie weźmie ślubu. Patyk z kolei wróży nieszczęśliwe małżeństwo. Kawałek materiału przynosi pecha lub wróży ubóstwo, a moneta wręcz przeciwnie - jest zapowiedzią dostatniego życia. Pierścionek, jak być może się domyślasz, oznacza rychłe zawarcie małżeństwa.

soul cake
ciastko "dusza" - tradycyjne ciastko na Halloween

Są to małe ciasteczka, które tradycyjnie gospodarze domów rozdawali dzieciom pukającym do ich drzwi w Halloween. Zwyczaj głosi, że każde zjedzone ciasteczko pozwala uwolnić z czyśćca jedną duszę - stąd też nazwa tego smakołyku, bo "soul" to "dusza".

soul
dusza


Na dzisiaj to już wszystko. Mam nadzieję, że dzięki zawartym w tej lekcji informacjom przybliżyłam Ci tradycje związane z Halloween i że udało Ci się chociaż trochę wczuć w atmosferę tego dnia. Aby poćwiczyć i utrwalić wprowadzone słownictwo, koniecznie zrób wszystkie dodane do tej lekcji ćwiczenia.

Do zobaczenia następnym razem!

Patrycja


Źródła użytych cytatów
"Ghostbusters"
Film USA, 1984
Reżyseria: Ivan Reitman
Scenariusz: Dan Aykroyd, Harold Ramis
Muzyka: Ray Parker Jr.

Kliknij miniaturkę aby zobaczyć nagranie

"Stay"
Muzyka i słowa: Siobhan Fahey, Marcella Detroit
Wykonanie: Shakespears Sister

Kliknij miniaturkę aby zobaczyć nagranie

"Thriller"
Muzyka i słowa: Rod Temperton
Wykonanie: Michael Jackson

Kliknij miniaturkę aby zobaczyć nagranie

Lekcja | Ćwiczenia | Ściąga






Czy chcesz się nauczyć angielskiego?
Podobała Ci się ta lekcja i lubisz taki styl nauki? Interesuje Cię język angielski i chcesz się go nauczyć od podstaw, aż do poziomu pozwalającego na swobodną konwersację? Nie masz czasu ani pieniędzy na drogie kursy w szkołach językowych?

Jeśli tak, to właśnie dla Ciebie jest przeznaczony nasz internetowy kurs Angielski na Szóstkę!



Informacja o lekcjach bonusowych
Lekcje bonusowe są rozszerzeniem naszych standardowych kursów i są przeznaczone głównie dla osób, które już z tych kursów korzystają bądź zamierzają z nich skorzystać. Lekcje te dotyczą konkretnego słownictwa tematycznego (związanego np. z kulturą, obyczajami, geografią itp.) bądź określonego zagadnienia gramatycznego, nie ujętego szczegółowo w kursach standardowych.

Aktualnie lekcje bonusowe są całkowicie bezpłatne i pełnią funkcję promocyjną, zachęcając do korzystania z naszych standardowych kursów językowych z serii "Na Szóstkę".